گزارش برنامه صعود به قله سهند و جام در استان آذربایجان شرق 14/4/1385
بنـــــــــام خــــــــــدا
گزارش برنامه
صعـود به قلــه سهنـــــــد وجــــــــام در استان آذربايجان شرقـــي
تاريخ اجراي برنامه : 14،15و16 تيرماه ماه 1385
|
شاه داغيم ، چال پاپاغيم ، ائل داياغيم ، شانلي سهنديم ، |
|
باشي طوفانلي سهنديم |
|
او ، اتَك لَردهَ نه قيزلارياناغي لاله لرين وار، |
|
قوزولار اوتلاياراق ، ني دَه نه خوش ناله لرين وار ، |
|
آي كيمي هاله لرين وار . |
|
دل تنگيهايم را در کوله بارم مي گذارم به کوه مي برم آنها را مي سپارم به باد ، به ابر ، به پرنده وقلبم را به سپيدي آب در آينه چشمه ساران به تماشاي زندگي مي سپارم و سرشار از عشق بر مي گردم تا سرود هاي چگونه زيستن را در گوشهاي کوچک کودکان سرزمينم زمزمه کنم . |
وقتی ما کوهستان را دوست داریم تمامی قواعد آنرا هم می پذیریم.
ژان کریستوف لافائل
سهنــد را عروس كوههاي ايران مي نامند
جغرافيايي سهند
در آذربايجان چندين رشته كوه جوان آتشفشاني وجود دارد كه سهند از جمله آنهاست كه در شمال شهر مراغه و در جنوب شهر تبريز قراردارد.كوهستان سهند پس از سبلان يكي از مهمترين برجستگيهاي آذربايجان وازجمله معروفترين كوههاي آتشفشاني خاموش ايران است . سهند در پنجاه كيلومتري جنوب تبريز و در شمال مراغه و بين 20/46تا 12/46درجه طول شرقي و 20/37 تا 35/37 درجه عرض شمالي قرار گرفته است . رشته كوه سهند از چندين قله آذرين كه همه آنها ارتفاعي بالاي 2000متر دارندتشكيل شده كه معروفترين اين قلل عبارتند از : جام - سلطان داغي - كمال- ليقوان داغي - سهند- ارشد داغي- كندوان-نورداغي- قاف داغي(قافلانكوه) و قله هاي ببشمار ديگر
قله منفرد و آتشفشاني سهند شبيه كوههايي چون آرارات و سبلان و البرز مي باشد سهند در ميان جلگه آذربايجان قرار دارد و درحد فاصل بين دو توده ارمنستان والبرز بوجود آمده است در دره ها و تنگه هاي كوهستاني سهند رودخانه هاي پر آب وجود دارد كه اكثرآنها به طرف دو آبگير مهم آذربايجان يعني درياچه اروميه و دره قزل اوزن جريان دارند.
آب و هواي رشته كوه سهند
آب و هوای ناحيه كوهستانی سهند سرد سيری است. مقدار بارندگی در اين منطقه از ايران بين ۳۰۰تا۶۰۰ ميليمتر در سال است و از نظر تقسيم بندی آب وهوايی سهند در رديف مناطقی است كه ارتفاع آنها بيش از۲۰۰۰متر است اين مناطق دارای تابستانهای معتدل و زمستانهای طولانی هستند . از جايهاي توريستی اين منطقه پيست اسكی سهند است كه دركوهپايه قله كمال قرار دارد و از جمله بزرگ ترين پيست های خاور ميانه است .
بررسي توپوگرافي :
قلل سهند و جام و سلطان به صورت ذوزنقه اي جدا از ساير ارتفاعات اين منطقه در منتهي اليه جنوبي اين كوهستان و از طريق شمال به وسيله دشت بايندر به قله سلطان متصل مي گردد .
اسامي افراد شركت كننده در صعود به قله سهند در استان آذربايجان شرقي
|
رديف |
نام همنورد |
شاغل در |
مسئوليت |
|
1 |
پرويز ستوده شايق |
گروه پژوهشي مواد |
سرپرست فني و فيلمبردار |
|
2 |
علي اصغر صادقي |
گروه پژوهشي كنترل |
سرپرست |
|
3 |
احمد غريب زاد |
معاونت پژوهشي |
همنورد- عقبه گروه |
|
4 |
غلامرضا اينانلو |
گروه پژوهشي مواد |
مسئول ثبت نام،عكاس، هماهنگي |
|
5 |
خسرو يوسفي |
مركز تحقيقات تبريز |
راهنما و سرپرست اجرايي در تبريز |
|
6 |
غلامحسين محموداني |
معاونت برنامه ريزي و پشتیبانی |
همنورد-فيلمبردار |
|
7 |
غلامرضا حبيبي فر |
گروه پژوهشي مواد |
هماهنگي پذيرايي و شب ماني در مرند |
|
8 |
علي فكوري |
آزمايشگاه شيمي |
همنورد و عكاس |
|
9 |
محمد رضا گلدوز |
طرح و برنامه |
همنورد |
|
11 |
محرم علي محمدي |
پشتيباني |
همنورد |
|
12 |
رضوان ا. . .حق بيان |
مديريت امور مالي |
همنورد |
|
13 |
علي عباسپور |
گروه پژوهشي شيمي |
همنورد- عكاس |
|
14 |
كريم حسن پور |
معاونت پژوهشی |
همنورد |
|
15 |
حامد انسانيت |
گروه پژوهشي شيمي |
همنورد |
|
16 |
امير حسين دزيانيان |
پشتيباني |
همنورد |
|
17 |
رضا غني زاده |
معاونت پژوهشي |
همنورد |
|
18 |
حسين اسداللهي |
گروه پژوهشي مواد |
همنورد |
|
19 |
محسن دهقان نژاد |
گروه پژوهشي شيمي |
همنورد |
زما نبندي اجرا برنامه
1 - روز اول سه شنبه 13/4/85
|
رديف |
نام فعاليت |
زمان حركت |
موقعيت |
|
1 |
حركت از راه آهن تهران |
25/19 |
با قطار به سمت مراغه شروع برنامه- از تهران |
|
2 |
حركت از راه آهن كرج |
30/20 |
|
2 - روز دوم چهارشنبه 14/4/85
|
رديف |
نام فعاليت |
زمان حركت |
موقعيت |
|
3 |
رسيدن به مراغه |
30/5 |
توقف براي صرف صبحانه در مراغه 30 دقيقه |
|
4 |
مبداء صعود |
50/9 |
قيرخ بولاق |
|
5 |
آغاز صعود |
20/10 |
|
|
6 |
رسيدن به قله سهند |
40/12 |
اجراي مراسم قله – توقف در قله 30 دقيقه |
|
7 |
رسيده به قله جام |
50/13 |
توقف در قله حدود 10 دقيقه |
|
8 |
رسيدن به مبداء صعود |
15/16 |
|
|
9 |
رسيدن مرند |
30/22 |
منزل خانواده آقاي حبيبي فر-صرف شام و شب ماني |
3 - روز سوم پنجشنبه 15/4/85
|
رديف |
نام فعاليت |
زمان حركت |
موقعيت |
|
10 |
حركت از مرند |
30/8 |
به سمت روستاي كندوان در 50 كيلومتري جنوب غربي تبريز |
|
11 |
روستاي صخره ايي كندوان |
20/11 |
بازديد از روستاي صخره ايي كندوان و چشمه |
|
12 |
تبريز |
30/14 |
بازديد از مناطق تاريخي تبريز |
|
13 |
حركت از تبريز |
50/21 |
با اتوبوس |
4 - روز چهارم جمعه 16/4/85
|
رديف |
نام فعاليت |
زمان حركت |
موقعيت |
|
1 |
رسيدن به كرج |
7 |
|
|
2 |
رسيدن به تهران |
30/7 |
ترمينال آزادي پايان برنامه |
مقدمه :
به حول و قوه الهي برنامه طراحي شده گروه كوهنوردي پژوهشكده مهندسي جهاد كشاورزي براي صعود به قله زيباي سهند در استان آذربايجان شرقي در تير ماه 1385 از مبداء قيرخ بولاق ( چهل چشمه ) منتهي اليه قسمت شمالي مراغه آغاز ودر امتداد شمال شرقي براي صعود برنامه ريزي شد . پس از صعود به قله سهند و در ادامه صعود به قله جام كه در قسمت شرقي قله سهند واقع شده مسير بازگشت از يال ميان دوقله سهند و جام انتخاب و بسمت جنوب و باشيب بيشتر نسبت به مسير رفت صورت گرفت. اين مسير عمومي براي صعود مستقيم به قله جام است و اهالي منطقه براي زيارت چشمه موجود در نوك قله جام و استفاده از آب متبرك آن از اين مسير تردد مي نمايند . و در نزديك انتهاي يال بسمت غرب متمايل شده و به مبداء حركت متمايل شديم .
مبداء حركت يك چشمه مقدسي است كه آب بسيار خنك و گوارايي دارد . برخي از اقوام ميانه ( گوراني ها ) اطراف اين چشمه را با سنگ نوشته ايي در مدح حضرت علي ( ع ) مزين كرده اند و ديوار كشي استوانه ايي غير مسقف و اتاقكي در كنار آن براي عبادت و قرباني و خيرات ساخته شده است .
گزارش برنامه
سه شنبه 13/4/85 ساعت 25/19 با قطار تهران – مراغه بنده ( ستوده ) و آقاي حسن پور به راه افتاديم . با توجه به اينكه به تعداد 18 نفر بليط تهيه شده بود و قرار بود دوستان ديگر مان از محل كار ( پژوهشكده مهندسي جهاد كشاورزي تهران ) مستقيماً به ايستگاه كرج رفته و در آنجا به ما ملحق شوند . فاصله تهران تا مراغه حدود 700 كيلومتر است .
با توجه به اينكه سه كوپه قطار در اختيار ما قرار گرفته بود ما نيز از اموال دو كوپه ديگر( بطري هاي آب يخ و ليوان هاي يكبار مصرف ) تا رسيدن دوستانمان مراقبت نموديم . در ساعت 10/20 قطار در ايستگاه كرج توقف نمود . آقاي ياوري دوربين فيلمبرداري بدست منتظر بدرقه افراد بود و در ايستگاه نيز فيلمبرداري از گروه را بعهده داشتند . 16 نفر از كوهنوردان در كرج به ما پيوستند . آقايان غريب زاد- غلامرضا اينانلو- صادقي – محموداني – حبيبي فر-فكوري- گلدوز – مهدي اينانلو- محمدي – حق بيان –عباسپور- دزيانيان – انسانيت – غني زاده – اسداللهي – دهقان نژاد كه با ما دو نفر ( ستوده و حسن پور )جمعاً 18 نفر به مقصد مراغه براه افتاديم . قطار در ساعت 30/5 صبح به مراغه رسيد ، البته ايستگاه خراجو (سهند ) به مبداء صعود نزديكتر است ولي بدليل اينكه قطار در آن ايستگاه توقف ندارد مجبور شديم طبق برنامه قبلي در ايستگاه مراغه پياده شويم كه در ايستگاه آقاي خسرو يوسفي به همراه يك دستگاه ميني بوس و راننده منتظر ما بود . هماهنگي قبلي براي در اختيار داشتن وسيله نقليه و راهنماي گروه ( آقاي يوسفي ) قبلاً از طريق رياست محترم پژوهشكده ومعاونت محترم برنامه ريزي و پشتيباني صورت گرفته بود . لذا جا دارد در اينجا از همكاري مسئولين پژوهشكده و مركز تحقيقات مهندسي آذربايجان شرقي تشكر ويژه داشته باشيم . خلاصه پس از پياده شدن از قطار سوار ميني بوس شده و در مسير مراغه هشترود به سمت ايستگاه خراجو براه افتاديم . در مراغه توقف 30 دقيقه ايي براي صبحانه داشتيم و پس از صرف صبحانه ميني بوس حركت نمود . مقصد قيرخ بلاغ ( يا همان منطقه چهل چشمه بود ) . اين منطقه از بلنداي قله سهند و قله جام بسيار زيباتر به نظر مي رسد چون اطراف چشمه ها از چمن پوشيده شده و لكه هاي سبز پر رنگتر در دشت سبز كم رنگ بسيارزيباتر به نظر مي رسد . پس از صرف صبحانه به طرف هشترود حركت كرديم . بايد مسير را از سه راهي منتهي به ‹ كرده ده › كه يك روستاي با باغات ميوه بسيار مي باشد طي مي كرديم كه اينگونه نشد و از سه راهي ديگري با راهنمايي افراد محلي به سمت قيرخ بلاغ حركت نموديم . اين مسير از ميان مراتع روستائيان و گله هاي گوسفندان عبور مي نمايد كه با توجه به اينكه جاده ايي كه ما انتخاب كرديم افراد محلي توسط تراكتور و وانت نيسان استفاده مي كنند چندان مناسب حركت ميني بوس نبود بطوريكه بارها از ميني بوس پياده شده و ميني بوس بدون مسافر از جاده عبور مي كرد . در نزديكي روستاي احمد آباد كمي از جاده منحرف و با سوال از افراد محلي به جاده اصلي منتهي به قيرخ بازگشتيم . بالاخره در ساعت 50/9 به قيرخ بلاغ رسيده واز ميني بوس پياده شديم . در محل توقف ميني بوس عشاير منطقه حضور داشتند وچادر زده بودند و يك گله گوسفند نيز در محل اطراق كرده بود . دوستان با ديدن بره هاي كوچك و قشنگ شروع به عكس گرفتن با آنها كردند . انصافاً بره هاي زيبايي بودند و دوستان سعي مي كردند آنها را بغل كرده و عكسي به يادگاري از آنها داشته باشند كه چنين شد . كمي بالاتر به سمت قله چشمه مقدس قرار داشت كه شرح آن در مقدمه گزارش داده شد . پس از تعويض لباس و پر كردن بطريهاي آب و گذاشتن لباس هاي اضافي در ميني بوس در ساعت 20/10 به سمت شمال غربي و در امتداد يال منتهي به قله سهند براه افتاديم . در مسير گل هاي زيبا و نيز شقايق هاي وحشي بسيار هنوز وجود داشتند . شايد به همين خاطر باشد كه سهند را عروس كوهها ي ايران مي نامند . نفرات بسيار خوشحال بودند من هم مشغول فيلمبرداري از گروه در حال حركت به سمت قله ، رفته رفته شيب مسير بيشتر مي شد . هوا آفتابي و باد ملايم و خنكي مي وزيد . در ساعت 40/12 بر بلنداي قله 3600 متري سهند قدم گذاشتيم . برخي افراد به تصور اينكه صعود راحتي خواهند داشت پاي در مسير گذاشته بودند كه شيب زياد باعث خستگي آنان شده بود بطوريكه به سختي از شيب انتهايي به قله رسيدند . در قله هنوز تكه هاي بزرگ برف وجود داشت و تعدادي از افراد مدتي از روي برف كوهپيمايي نمودند . مراسم قله توسط برادران بجاي آورده شد و پس از خواند سرود اي ايران و سوره انشراح و نيز گرفتن عكس قله سهند و توقف 30 دقيقه ايي ، قله را به سمت شرق جهت صعود به قله جام ترك كرديم . البته تعداد 9 نفر(با آقاي يوسفي ) از افراد به سمت قله جام حركت كرده و بقيه افراد ( 10 نفر )را بازگشت را در پيش گرفتند .
در ساعت 50/13 به قله جام رسيديم . موارد بسيار جالبي را در قله جام مشاهده كرديم كه از آن جمله مي توان به وجود چشمه ( يا آب جمع شده دايمي در قله ) اشاره كرد . اين آب براي برخي از اهاي منطقه خصوصا ً افراد معروف به گورانيها مقدس مي باشد و دور آنرا كاملا ً سنگ چين نموده بودند . براساس اعتقاد برخي از افراد محلي حضرت علي ( ع) در اين محل وضوگرفته است . به همين خاطر بسيار آنرا مقدس دانسته و در بازگشت بجاي خسته نباشيد از لفظ زيارت قبول استفاده مي كردند . البته گويا اين افراد اندك بودن و اطلاعات ما بر اساس شنيده ها از افراد محلي است و ا زصحت و سقم آن اطلاعي نداريم . حتي گفته مي شد افرادي براي زيارت اين چشمه در قله جام در روزهاي پنجشنبه و جمعه هر هفته ، سه ماه از سال كه قله قابل صعود است با پاي پياده به قصد زيارت مي آيند و از آب موجود در قله مي نوشند و براي افراد مسن از آب به پايين قله نيز مي برند .
در ساعت 14 قله جام را در حالي ترك مي كنيم كه گروه ديگري از سمت تبريز به قله رسيده اند . با يك ليوان چاي از دو نفر از آنها كه زودتر رسيده بودند پذيرايي كرديم . مسير صعود از جبهه شمالي و از روستاي ليقوان بسيار طولاني است و يك صعود استقامتي محسوب مي گردد . در بازگشت از قله جام در امتداد قله سهند ابتدا به غرب و سپس جنوب ادامه مسير داديم . مسير باز گشت شيب بيشتري نسبت به مسير رفت داشت . و سنگلاخي تر بود . در ساعت 15/14 پس از دوساعت و پانزده دقيقه به محل چشمه رسيديم . پس از اقامه نماز ظهر و عصر و تعويض لباس ها سوار ميني بوس شده و به اتفاق كليه نفرات به سمت مراغه و سپس مرند حركت كرديم . مسير بازگشت متمايز از مسير رفت بود . مسير را از بسمت روستاي ‹ كرده ده › انتخاب نموديم . اين مسير مناسبتر از مسير رفت بود البته جاذبه هاي مسير رفت به لحاظ عبور
از مراتع و چراگاههاي كوسفندان و شتر ها بسيار بهتر بود . پس از رسيدن به مراغه و توقفي كوتاه بابت استحمام در ساعت 30/22 به شهر مرند منزل پدري آقاي غلامرضا حبيبي فر رسيديم . جاي دوستان خالي خانواده محترم حبيبي فر با شام مفصلي كه تدارك ديده بودند از افراد گروه پذيرايي كردند . و شب نيز همانجا مهمان بوديم . كه جا بدينوسيله از زحمات اين عزيزان تقدير و تشكر نماييم . روز پنج شنبه نيز ساعت 30/8 از مرند و به قصد ديدار از روستاي كندوان در 50 كيلومتري جنوب غربي تبريز رفتيم . سپس به تبريز باز گشته و تعدادي از مراكز تاريخي و مذهبي آن مانند مقبره شعرا ء و مسجد كبود ( گوي مسجدي ) ديدن كرديم و بالاخره در ساعت 50/21 از ترمينال تبريز با اتوبوس به سمت تهران حركت نموديم كه در روز جمعه 16/4/85 ساعت 30/7 به ترمينال آزادي تهران رسيده و برنامه خاتمه پذيرفت .
تصاوير برنامه صعود به قله سهنــــد و جـــام
|
|
|
|
پرويز ستوده شايق |
افراد شركت كنند در برنامه |
|
|
|
|
احمد غريب زاد |
علي اصغر صادقي |
|
|
|
|
غلامرضا اينانلو |
خسرو يوسفي |
|
|
|
|
علي فكوري |
كريم حسن پور |
|
|
|
|
حامد انسانيت |
حسين اسداللهي |
|
|
|
|
غلامرضا حبيبي فر |
رضا غني زاده |
|
|
|
|
علي عباسپور |
اميرحسين دزيانيان |
|
|
|
|
مهدي اينانلو |
محسن دهقان نژاد |
|
|
|
|
غلامحسين محموداني |
رضوان ا. . .حق بيان |
|
|
|
|
محمد رضا گلدوز |
محرم علي محمدي |
تقدير و تشكر :
1. از مسئولين محترم پژوهشكده مهندسي
2. از مسئولين محترم مركز تحقيقات مهندسي آذربايجان شرقي بابت هماهنگي وسيله نقليه و پذيرايي
3. از جناب آقاي يوسفي از طرف مركز تحقيقات مهندسي تبريز بابت راهنمايي برنامه و انجام هماهنگي هاي مربوطه
4. از آقاي غلامرضا حبيبي فر وخانواده محترم ايشان بابت پذيرايي و اسكان افراد گروه
5. از آقاي ياوري بابت فیلم برداری وبدرقه گرمشان در ايستگاه قطار كرج
6. از آقاي محموداني بابت زحمت فيلمبرداري با دوربين شخصي




















مدیر وبسایت : پرویز ستوده شایق