به بهانه ، طرح راهنمایان کوهستان در جامع کوهنوردی کشور ، بحث های مختصر با بزرگواران و تاثیر گذاران این عرصه داشتم که در حد وسع خود سعی می کنم با انعکاس آن ، از نظرات سایر عزیزان نیز بهره مند شویم ، بی شک فعالیت های زیادی جهت به ثمر نشستن این پروژه بزرگ کوهنوردی در کشور توسط افراد و سازمان های ذینفع صورت گرفته تا به این مرحله رسیده است ، ادامه آن هنوز محتاج همفکری و همسویی است که رشته تخصصی راهنمایان کوهستان بتواند در توسعه پایدار کشور نقش خود را ایفا نماید .


عباس
رضا پرویز

سابقه بحث

عباس :
به بهانه فرارسیدن "بیست و پنجم تیر ماه " و به امید ماندگاری و پرورش تفکر مدیریت عرصه طبیعی کشور با الویت حفاظت از ارزشهای طبیعی و فرهنگی مناطق کوهستانی و توانمندی هر چه بیشتر ذی نفعان عرصه کوهستانی در پیاده سازی مدل مدیریتی اکوتوریسم در اکوتورهای تخصصی کوه نوردی.

سوالاتی از طرف عباس مطرح شده :
با توجه به مدل مدیریتی اکوتوریسم(بوم گردی) نقش راهنمایان کوهستان در حفاظت از ارزشهای محیط طبیعی کوهستان چیست؟


ذی نفعان چه کسانی هستند؟

امیرحسن  : یادش به خیر

 Maniusha Misra  :  Plan to conduct it this year too? Much needed
 Abbas: You are right.Follow the" Eco Everest" program(2008)we just tried to recommend the issue,choose a pilot in mountain region and how to think as A group to improve the" public aducation".it was just one step or knot uper!!actually I believe it is very important to atchive the goale(team work).For me it was excelent team work.Many thanks to all staffs, sponsers,participates.For me The issue always is on the board.The feedback could be realizable.by the way I am ready to any support.

پرویز : جناب خوشخو ما این مسیر را طی کردیم ، ولی در سد کارگروه راهنمایان کوهستان فدراسیون که فکر می کردیم نقطه امید ما باشه ماندیم و ............... قصه عجیبی است ، جای شما بسیار خالی است .

 رضا : جناب ستوده. به گمانم سد راه شما بیش از کارگروه راهنمایان کوهستان چیزی به نام سودجویی موسسه ای است که پیشرو اجرای این پروژه یزرگ شده. پروژه عظیم راهنمایان کوهستانی را که عباس خوشخو عزیز در سر داشت دیگران به دید دکان بدان می نگرند! خانه از پای بست  ویران است .....

 پرویز : ممنون رضا جان ، ما برای اجرایی کردن پروژه راهنمایان کوهستان در فدرسیون دوندگی زیادی می کنیم ، همه عزیزان تاج سر ما هستند ، ولی فکر می کنم موقع آن رسیده که حداقل در جمغ داخلی فدراسیون به آن پرداخته شود ، اگر پیشنهاد عملی برای ادامه این پروژه در فدراسیون ارائه نشود ، زحمات همه تلاشگران قبلی از جمله عباس خوشخو ، جناب قاضی ، رضا زارعی و خیلی های دیگر مسکوت خواهد ماند . امیدوارم مربیان محترم ، پیشقدم برای ادامه حرکت باشند . انشاء الله
رضا :  یکی از مشکلاتی که در این پروژه نادیده گرفته شده و از موانع آن محسوب می شود وضعیت مربیانی است که طی چند دهه در فدراسیون پرورش پیدا کرده اند. با رویکردی که ارسباران به بحث راهنمایان کوهستان دارد و آنرا همچون راهنمایان طبیعت گردی تنها مدرک گرایی می داند متاسفانه راهنمایان کوهستان به بن بست خواهد خورد. در واقع راهنمایان کوهستان باید از دل کارآموختگان و مربیان کوهنوردی خارج شوند. در این بین شاید بسیاری از افرادی هم که دارای سوابق و مدارک بالایی هستند و دیگر یارای دوره دیدن را ندارند و خود را با این پروژه بزرگ از دست رفته می دانند سعی در سنگ اندازی داشته باشند! متاسفانه سبک انگاری این پروژه از سوی فدراسیون موهبت بزرگی را از جامعه کوهنورد سلب خواهد نمود. بحث راهنمایان کوهستان نیازمند توجهی بیش از یک مسئول و یک اتاق 3.4 دارد!

عباس نوشت :

ممنون از رضا ( رضا زارعی ) و پرویز ( پرویز ستوده شایق) عزیز که موضوع رو بازبینی کردند ! راستش وقتی پس از مدتها هیچ بازخوردی ندیدم متوجه شدم یه جای کار می لنگه !!!؟؟؟
موضوع راهنمایان و مربیان دارای سابقه در این حوزه ( راهنمایان کوهستان ) در جلسه هیات رئیسه کارگروه مطرح شده بود و راهکارهایی در نظر گرفته شده بود تا سابقه و تخصص افراد ذینفع ضایع نگشته ، بلکه تجربیاتشون در خدمت پروژه قرار گیرد تا به پویایی راهنمایا کوهستان بیانجامد . نگرانی از وضعیت این پروژه بزرگ قابل درک یا قابل تقدیر است . اتخاذ تصمیم توسط نهاد ذیصلاح ضروریست . بدیهی است اگر اجرای کار با نگاهی سودجویانه و  "ECO-nomic" باشد ، تصمیم سازی ... خطاست و تا  ثریا می رود دیوار ، کج !
لذا نکته ای که فدراسیون ، از ابتدا به درستی بر آن تاکید داشته یا دارد ، توانمندی فنی و فردی شاخص راهنما بر اساس بالاترین استانداردهای فدراسیون ، جهانی راهنمایان کوهستان و طرح درس های فدراسیون است ، که بر طبق طرح موصوب ، با توجه به گرایش مختلف تقسیم شدند . حضور و همنشینی ذینفعان برای تصمصم سازی بدور از سودجویی فردی و سازمانی و احترام به جایگاه حقوقی ذینفعان رمز موفقیت این پروژه است .

انتظار حل مسئله و پیشبرد پروژه از جایگاه و نقش نظارتی عالی فدراسیون ، و مشخصاً کار گروه راهنمایان کوهستان و میراث ( میراث فرهنگی و صنایع دستی و گردشگری ) توقعی بیجاست که اگر در دستور کار باشد ؟حل شدنی است . اگر در این رهگذر فرد یا گروهی یا موسسه ای یا .... قصد داشته باشد روی این میز گرد را به طرف خود بکشد !از جشم همنشینان این میزگرد و نظارت عالی پنهان نخواهد ماند . اگر کج اندیشی یک عضو اجرای توقف یا انحراف پروژه بزرگ و فرا سازمانی گردد . کوتاه نظران و ذینفعان موجب صلب مسئولیت نخواهد شد .

عباس : پرویز عزیز حرکت تیمی کار تیمی می طلبد ! نگاه این طرح هنوز قائم به فرد نبود و رمز بقاعش در همنشینی و تعریفی تازه از کار تیمی TEAM WORK است .
 Parvize aziz harekate timi kare timi mitalabad!negahe in tarh hargez ghaem be fard naboode va ramze baghayash dar hamneshini va tarifi taze az TEAM WORK ast.

مهیار :  فكر مي كنم حمايت نكردن خيلي از بزرگان باعث سردرگمي اين بخش شده

رضا :  در مدتی که در کارگروه کوهنوردی فدراسیون بودم یکی از نکاتی که بسیار توی ذوقم زد هجوم کارآموزان دوره راهنمایان کوهستان برای سنبل کاری در گرفتن احکام دوره های کوهنوردیشون بود. اغلب این عزیزان بی توجه به نقش راهنمایان کوهستان فقط به دنبال تکمیل مدارک ورساندن اونها به حدنصاب لازم در دریافت حکم نهایی بود. چیزی که من از داستان راهنمایان کوهستان در اتحادیه جهانی این رشته می دونم تربیت فردی است فنی و متخصص در زیر مجموعه ها کوهنوردی نه تربیت عالم بی ابزار. این رویه نشاندهنده تبدیل سازمان راهنمایان کوهستان به حوزه علمیه کوهنوردی است!

پرویز :  با درود فراوان بر اساتید ارجمندم رضا و عباس عزیز بنده بسیار کوچکتر از شما عزیزان در این حوزه هستم و علت اینکه پیگیر قضایا هستم ، اعتقاد دارم که کار تیمی برای حرکتی بزرگ همچون راهنمایان کوهستان مورد نیاز است ، حرف های رضا همگی از نظر من قابل قبول و مورد تایید است ولی به نظر می رسد در آن راهکار ارائه نمی شود ، یعنی بسیاری باید ها در آن مطرح می شود ، و نباید ها بسیاری خود نمایی می کند ، مهم این است که حرکت عملی آغاز شود ، گذر زمان مسئله را به خودی خود حل نمی کند و در عمل نیاز هست که دست بزرگواران کوهنوردی در دست هم قرار گیرد تا راهی برای برون رفت از این مشکل بزرگ روی میز عمل قرار گیرد . بنده با نظرات عباس بیشتر موافق هستم چون تمام نکات به ارائه طریق متصل می شود ، دعوت به جمع شدن و طرح موضوع ، اینکه این میز چه شکلی باشد مهم نیست ، مهم این است که آدمهای دور میز چه کسانی باشند تا نتیجه نهایی حاصل شود . بی شک حضور پیشکسوتان و مربیان و افراد فنی و ذینفعان می تواند چاره کار باشد . مهم این است که چه کسی برای این میزگرد ، یا میز مستطیل آدمهای صلاحیت دار و مربیان عزیز را دور هم جمع خواهد کرد ..... یکی از طرح ها می تواند این باشد که در حرکت اول کلیه مربیان درجه یک و درجه دو طی یک دوره کوتاه مدت مسیر تشکیل راهنمایان کوهستان را هموار کنند و در مرحله بعدی مربیان مستعد تر با آموزش ها ی تکمیلی تر در مسیر قرار گرفته و این حرکت استمرار یابد ، حرکت پویا تصمیم های موثر نیاز دارد ، بی شک هیچ حرکتی در ابتدا کامل نیست و در ادامه روند این مسیر اصلاح خواهد شد .

عباس نوشت :
( رضا جان " حوزه علمیه "  رو خوب اومدی ) ولی این موضوع نباید دستاویز برای بازی باشه که اساساً از جنبه علمی کوهنوردی غافل اند !! پیش روی کوهنوردی دنیا اونا هستن که با نهادهای علمی شون ارتباط تنگاتنگ دارن ! در غیر این صورت هزینه های آزمون و خطای ابتکارات فنی را کوهنوردان عاشق محتمل خواهند شد !!
که نقطه تاریک جایگاه مدیریت و نظارت کلان کوهنوردی خواهد بود !!
بگذریم ، شما خودت بهتر از من اینو می دونی ! داستان بلند بلند فکر میکردمه !! کارآموزی راهنمای کوهستان !؟ نوبره !! ولی یک نشانه و یک تلنگر بود تصمیم گیران و ذینفعان این حوزه هم هستن اگر مدیریت نشه تبدیل به نشناختگی های کوهستان هستند و ...
گذر زمان یا چشم پوشی مسئله و تاخیر در انجام کار ، فاز را برای جولان سودجویی ها بازتر خواهد کرد . در فضایی که موج گردشگری انبوه و گردش مالی نشی از اون تبلیغ می شه ! اگه تصمیم گیران فقط ناظر باشند و برای غم بادی تردید و تعالی کند در این از 3 طرف آسیب پذیرند :
تکنیکی ، اکوسیستم ، اکونومیک !! مثال ورزشی اش اینکه : " نمی شه توپ بازی رو نگه داشت !  اگه گل نزنی ، گل می خوری ! " برنامه هست ! نفرش هستند ! سازمانش معلومه ! استانداردش معلومه ! مجری هاش معلومن ! ذینفع اش معلومن ! مدارک اش معلومه !... فقط مونده خواسته خدا !!!
همانطور که می دانی ین مسیر راهی طولانی یا پویا در پیش دارد که سمت و کوهنوردی کشور را متحول خواهد کرد . این همه کار انجام شده تنها چند گام اولی بود . این چوب امدادی انرژی می خواهد تا از حرکت باز نایسد و هر تیمی در یک دوره کوتاه با تمام توان تلاش کنی! یکی دو گام در جهت اصلی و بر اساس مسیر راهنما Guideline و مانیفستش پیش بره ! بعد ام چوب امدادی و صحیح و سالم با نفر یا تیم بعدی بسپاری   !


Abbas wrote: "Reza jan "Houzeye elmiye" ro khoob omadi! ;)) vali in mouzoo nabayad dastavizi baraye baazia beshe ke asasan az janbeye Elmie Koohnavardi ghafelan!!pishrohaye koohnavardie donya oonaee hastan ke ba nahadhaye elmishon ertebate tangatang daran!dar gheire in soorat hazinehaye Azmoono khataye ebtekarate fanni ra koohnavardane ashegh motehammel khahand shod!!ke noghteye tarike jaygahe modoriat va nezarate kalan Koohnavardi khahad bood !! "begzarim,shoma khodet behtar az man inaro midooni!dashtam boland boland fekr mikardam!!" Karamoozie Rahnamayane Koohestan !?noubare!! vali yek neshane va yek talangor be tasmimgiran va zinaf-an in houze ham hastke ager modiriat nashe tabdil be tahdid khahad shod.Rezaye aziz dar fazaee ke be hezaro yek dalil mardom donbale rahi baraye dastyabi be nashenakhtehaye koohestan hastand va...gozare zaman ya cheshmposhi masale va takhir dar anjame kar,faza ra baraye joulan soodjooya baztar khahad kadr.dar fazaee ke mouje gardeshgari anbooh va gardeshe maalie nashi az oon tabligh mishe !age tasmimgiran faghat nazer bashand va baraye gaam baaadi tardido ta-allol konad dar in az 3 taraf asibpazirand:Techniqe,Ecosystem,Economic!!mesale varzeshish ineke:"Nemishe toopo bazi ro negah dasht!age gol nazani,gol mikhori!"Barname hast!nafaratesh hastand!sazemanesh maloome!estandardesh maloome!mojriash malooman!zinaf-ash malooman!madrakesh maloome!..faghat moonde khaste khoda!!!hamantor ke midani in masir rahi toolani va pooya dar pish darad ke samto sooye koohnvardi keshvar ra motehavvel khahad kard.inhame kare anjam shode tanha chand gaame avvalie boodand.in choobe emdadi enerzhi mikhad ta az harekat baz naiste va har timi dar yek doureye kootah ba tamame tavan talash kone!yeki dogam dar jahate asli va bar asase Guideline va Manifestesh pish bere!baadam choobe emdadio sahiho salem ba nafar ya time baadi bespare!!"

عباس نوشت :
مهیار عزیز در این مورد تخصصی ، میزان بزرگی را در درک صحیح از موضوع و هدف برنامه ، همچنین در توانایی انجام کار تیمی می دانم . همینطوری باد ماهی سیاه کوچولو افتادم !!
Abbas wrote: "Mahyare aziz dar in morede takhassosi,mizane bozorgi ra dar darke sahih az mouzoo va hadafe barname,hamchenin dar tavanaee anjame kare timi midanam.haminjoori yade mahi siyahe koochooloo oftadam!!!"

پ ن :
رضا ( زارعی ) ، عباس ( خوشخو ) ، پرویز ( ستوده شایق ) ، مهیار ( طیبی ) ، امیرحسن (شاکری )